“Je krijgt geen kant-en-klare route voor verandering” – Alumnus Bert Nanninga over Verandermanagement

Bert Nanninga is adviseur kwaliteit en veiligheid bij Baas Verkley B.V., een organisatie die ondergrondse infrastructuren in Nederland ontwerpt, bouwt en onderhoudt – van de eerste telefoniekabels tot water-, energie- en datanetwerken. In 2024 rondde hij de opleiding Verandermanagement af. Wat heeft die opleiding hem gebracht?

Nieuwsgierig naar waarom verandering wel of niet lukt

“Tijdens mijn zoektocht naar waarom veranderingen soms wél en soms niet slagen, kwam ik deze opleiding tegen. Dat voelde niet als zomaar een volgende stap in mijn werk, maar als een kans om mezelf verder te ontwikkelen. Ik merkte dat ik in mijn functie steeds vaker met veranderprocessen te maken kreeg. Dan kun je blijven vertrouwen op ervaring en gezond verstand, maar ik wilde beter begrijpen wat er onder de oppervlakte gebeurt. Niet alleen organisatorisch, maar ook persoonlijk: wat vraagt verandering van mij? Hoe reageer ik zelf op weerstand, onzekerheid of druk?

Deze opleiding sprak me aan omdat het niet alleen ging over modellen en theorieën, maar ook over jezelf als professional. Hoe kijk jij naar verandering? Wat is jouw overtuiging? Waar zit jouw invloed? Bij navraag bleek een collega bij onze opdrachtgever de opleiding ook te hebben gevolgd. In een gesprek met hem hoorde ik hoe het hem niet alleen vakinhoudelijk sterker had gemaakt, maar ook persoonlijk had laten groeien. Dat gaf voor mij de doorslag. Ik dacht: dit is niet alleen een investering in mijn werk, maar ook in mijn eigen ontwikkeling.”

Openbarend én soms verwarrend

“Toen ik begon, dacht ik eerlijk gezegd: aan het einde van deze opleiding weet ik precies hoe je moet veranderen. Maar tot aan de laatste module dacht ik nog steeds: hoe dan precies? Elke module bracht weer een nieuwe invalshoek. Andere visies, andere theorieën, andere praktijkervaringen van de docenten. Soms bevestigend, soms juist verwarrend. Maar dat is precies de kracht van deze opleiding.

Zoals Marco de Witte tijdens de leergang zei: “Dit is mijn visie. In de leergang kom je minstens drie andere sprekers tegen die zeggen dat wat ik vind niet klopt. En dan is het aan jou om daar je eigen visie op te vormen.” Er is geen rechte lijn van ‘zó moet je veranderen’. Je krijgt verschillende perspectieven aangereikt. Vanuit al die invalshoeken ontwikkel je je eigen visie. En die visie blijft zich ontwikkelen, vooral doordat je ermee aan de slag gaat in de praktijk.

Je merkt in de praktijk wat werkt – en wat niet. En dat verschilt echt per situatie. Wat in de ene organisatie goed uitpakt, kan ergens anders totaal anders lopen. Een belangrijke les die mij is bijgebleven, is dat je jezelf soms even buiten de verandering moet plaatsen. Stap er als het ware uit en kijk er met afstand naar. Dat geeft rust en overzicht. Tegelijkertijd moet je ook eerlijk naar jezelf zijn: past deze verandering bij mij? Sta ik hier echt achter? Want als je van binnen niet voelt dat het klopt, wordt het lastig om anderen mee te krijgen. Veranderen is dus niet alleen kijken naar het proces of de organisatie, maar ook naar jezelf.”

Lezen, reflecteren en steeds meer begrijpen

“Ik ben van nature geen grote lezer. Toch heb ik vóór de start al een aantal boeken van de literatuurlijst gelezen. Dat hielp enorm. Je wordt namelijk verwacht dat je je voorbereidt per module. Doordat ik de theorie vooraf al had gezien, kon ik tijdens de bijeenkomsten beter volgen wat er werd uitgelegd. En gaandeweg merkte ik dat ik juist nieuwsgieriger werd. Ik wilde meer lezen, meer begrijpen.

Wat ik las, spiegelde ik continu aan mijn eigen praktijk. Hoe doen wij dit in onze organisatie? Wat is mijn rol? Wat kan ik beïnvloeden? Dat zorgde voor steeds meer aha-momenten. Dingen vielen op hun plek. Ik kon ineens verklaren waarom bepaalde veranderingen wel of niet slaagden.”

Een persoonlijke leerreis

“Wat ik misschien nog wel het meest heb geleerd, is inzicht in mezelf. Waar sta ík eigenlijk in een verandering? Hoe beïnvloed ik – bewust of onbewust – het proces? Wat is mijn natuurlijke rol als het spannend of ingewikkeld wordt? De opleiding gaf me niet alleen kennis over veranderen, maar ook meer inzicht in mijn eigen persoonlijke kant en ontwikkeling. Waar liggen mijn sterke punten? Waar stap ik makkelijk in, en waar zit mijn weerstand? Dat bewustzijn helpt me niet alleen in verandertrajecten, maar ook in mijn dagelijkse werk en samenwerking met anderen.

Na afloop dacht ik eerst: nu kan ik veranderen. Inmiddels kijk ik daar genuanceerder naar. Veranderen leer je vooral door het te dóen. Door in de praktijk te ervaren wat werkt en wat niet – en daar steeds weer op te reflecteren. De ene keer gebruik ik de theorie van Marco, de andere keer die van een andere docent. Ik heb kennisgemaakt met – ik geloof – zo’n twaalf verschillende visies. Die zet ik in afhankelijk van de situatie, maar ook voor mijn eigen verdere ontwikkeling. En dat maakt het zo waardevol: je krijgt geen vaste route uitgestippeld, maar een goed gevulde gereedschapskist. Wat je eruit pakt, hangt af van de opgave die voor je ligt – én van wie je zelf bent in dat moment.”

Meer weten over de opleiding Verandermanagement?

Download de brochure